Κριτική για το «Patriots Day»

Από τον Νίκο Γαργαλάκο

«Η Μέρα των Ηρώων» («Patriots Day») αναβιώνει το περιστατικό των βομβιστικών επιθέσεων στον Μαραθώνιο της Βοστώνης το 2013 και των επακόλουθων μέχρι τον εντοπισμό και τη σύλληψη των δραστών. Αφηγούμενος τα γεγονότα, ο σκηνοθέτης Πίτερ Μπεργκ («Lone Survivor», «Deepwater Horizon») κάνει ζουμ στους ήρωες της «διπλανής πόρτας» που ενέπνευσαν τον υπόλοιπο κόσμο με τη στάση τους εκείνες τις δύσκολες ώρες.

Στην υπόθεση εμπλέκονται οι ιστορίες του αστυνόμου Τόμι Σόντερς (Μαρκ Γουόλμπεργκ), του ειδικού πράκτορα Ρίτσαρντ ΝτεςΛοριέρς (Κέβιν Μπέικον), του αστυνομικού διοικητή Εντ Ντέιβις (Τζον Γκούντμαν), του αρχιφύλακα Τζέφρι Πάγκλιζ (Τζ. Κ. Σίμονς) και της νοσοκόμας Κάρολ Σόντερς (Μισέλ Μόναγκαν). Όλοι τους παρουσιάζονται με συμβατικότητα ως απλοποιημένα πρόσωπα της καθημερινότητας, αντιμετωπίζοντας με σθένος και αυταπάρνηση τον κομβικό ρόλο που τους επεφύλασσε η μοίρα. Στον αντίποδα βρίσκονται τα αδέρφια Ταμερλάν και Τζοχάρ Τσαρνάεφ (Θίμο Μελικίτζε, Άλεξ Βολφ), υποκείμενα της αποτρόπαιης τρομοκρατικής πράξης, που χρησιμοποιούνται ως υποχείρια της κινηματογραφικής δράσης. Το ανελέητο ανθρωποκυνηγητό με τις Αμερικανικές αστυνομικές δυνάμεις καταφέρνει να διατηρεί την αδρεναλίνη στα ύψη, αλλά μετά το πέρας του -και την ολοκλήρωση της ταινίας- απουσιάζει το απαραίτητο πεδίο προβληματισμού. Αντ’ αυτού, προκρίνεται η κλισέ λύση μιας Βοστώνης -και κατ’ επέκταση μιας Αμερικής- που, εμπνευσμένη από τη δράση των καθημερινών της ηρώων, βγαίνει δυνατότερη και μονιασμένη από το τραγικό συμβάν, με ενδυναμωμένα θεμέλια ενότητας και αποφασισμένη να αποκρούσει κάθε απειλή (σε κλίμα συγκινησιακής φόρτισης η πολιτική εξουσία παρελαύνει διά της οθόνης, και όλοι μαζί δίνουν «όρκο» διαφύλαξης της ελευθερίας των ΗΠΑ). Κάτι παρόμοιο, δηλαδή, με το μήνυμα που επιχειρήθηκε να περαστεί στον απόηχο της 11ης Σεπτεμβρίου. Δυστυχώς, η αδιαφορία για τα πραγματικά αίτια και τα σαφή κίνητρα της αιματοχυσίας (τα οποία φυσικά κρύβονται στην ιμπεριαλιστική πολιτική των ΗΠΑ) είναι απλά ένας τρόπος για να διαιωνιστεί μια εσφαλμένη νοοτροπία: Εκείνη που με μαθηματική ακρίβεια πρόκειται να ωθήσει και άλλες εγκληματικές φυσιογνωμίες στο απονενοημένο διάβημα της προσφυγής στον εξτρεμισμό…

Όταν το περιοδικό «Rolling Stone» φιλοξενούσε σε πρωτοσέλιδό του το πρόσωπο του μικρότερου αδελφού Τζοχάρ Τσαρνάεφ, διερωτώμενο πώς ένας δημοφιλής και πολλά υποσχόμενος φοιτητής «κύλησε» στις προτάξεις του ριζοσπαστικού Ισλάμ και μεταμορφώθηκε σε «τέρας», πολλοί έσπευσαν να κατακεραυνώσουν την επιλογή του εντύπου, μιλώντας για ωραιοποίηση του προσώπου της τρομοκρατίας. Κι όμως, όση σκοπιμότητα κι αν ενείχε μια τέτοια ενέργεια, το άρθρο του περιοδικού τουλάχιστον έδινε μια διαφορετική διάσταση στο ζήτημα· την οικογενειακή (υπογραμμίζεται το μέγεθος της επιρροής που άσκησε ο μεγαλύτερος αδελφός, σε συνδυασμό με την απουσία του πατρός). Αντιθέτως, από το «Patriots Day» απουσιάζει η ανάλογη διάθεση να αναλυθούν οι παράγοντες που συντέλεσαν στο να οπλιστεί το χέρι των δύο αδελφών. Θα έπαυαν άραγε να είναι επαίσχυντες και αξιόποινες οι πράξεις τους; Φυσικά και όχι. Πρόκειται, όμως, για μια αβλεψία που μπορεί να χαρακτηριστεί επιεικώς… ύποπτη. Παράλληλα, ελέγχεται και η γενικότερη αξιοπιστία του εγχειρήματος ως προς την πιστή αποτύπωση προσώπων και συμβάντων.

Οι αντιδικίες μεταξύ τοπικής και ομοσπονδιακής αστυνομίας, όπως και μερικά ακόμα γνώριμα σκηνικά (π.χ. ψυχολογική κατάρρευση πρωταγωνιστή, διαδικασία ανάκρισης) έρχονται αναμενόμενα, αλλά δεν προλαβαίνουν να κουράσουν. Στο μεγαλύτερο διάστημα η ταινία έχει νεύρο και δημιουργεί σασπένς, παρότι αναφέρεται σε γνώριμα γεγονότα. Είναι κάτι δύσκολο, που αξίζει να της αναγνωριστεί. Πέραν τούτων, όμως, έχει μια σαφή πατριωτική ατζέντα που την αποτρέπει από το να προσεγγίσει την ουσία του πράγματος. Έτσι, μέσα από το κινηματογραφικό χρονικό της αποφράδας εκείνης 15ης Απριλίου (η διοργάνωση του μαραθωνίου συμπίπτει με τον εορτασμό της Ημέρας των Πατριωτών στις ΗΠΑ), νικητής βγαίνει μόνο το ηθικό -κάποιων-, εις βάρος της κοινής λογικής.

Βαθμολογία: 2/5

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s