Ανασκόπηση: «Up in the Air» (2010)

Από τον Νίκο Γαργαλάκο

Αντιμετωπίζοντας θεμελιώδη προβλήματα συνοχής, πειστικότητας και βγάζοντας καθολικά συμπεράσματα διαμέσου ενός υπεραπλουστευμένου σκεπτικού, η ταινία «Up in the Air» («Ραντεβού στον αέρα») υποτιμά τον θεατή και προβληματίζει για τους λάθος λόγους, κερδίζοντας επάξια εκπροσώπηση στο «κλειστό» κλαμπ των πιο υπερτιμημένων (σ.σ. προτάθηκε για έξι Όσκαρ το 2010, μεταξύ αυτών και καλύτερης ταινίας) κινηματογραφικών πονημάτων του νέου αιώνα.

Η ταινία ξεκινάει με τον αέρα καθαρόαιμης σάτιρας. Ο κεντρικός χαρακτήρας, ονόματι Ράιαν Μπίνγκχαμ, εργάζεται σε μια εταιρεία παροχής συμβουλευτικών υπηρεσιών με ειδικότητα στις απολύσεις προσωπικού. Παράλληλα με την προσφορά των αμφιλεγόμενων, μα αποτελεσματικών υπηρεσιών του, έχει υιοθετήσει μια σαφή ατζέντα υπέρ της εργένικης ζωής και της διαρκούς κινητικότητας, ευρισκόμενος στον αέρα –μεταξύ προορισμών– σχεδόν μονίμως. Μάλιστα, δεν χάνει την ευκαιρία να προπαγανδίσει αυτή τη στάση ζωής με τη δεύτερη ιδιότητά του, ως παρακινητικός ομιλητής. Στο φόντο βρίσκεται η Αμερική της κρίσης και οι ζωές που καταρρέουν υπό τη μορφή ντόμινο, με τον Μπίνγκχαμ να είναι μέρος του τελικού σταδίου αυτής της διαδικασίας και να το… «διασκεδάζει».

Ανασκόπηση: "Up in the Air" (2010)

Η επιλογή του καστ είναι εύστοχη, με τους χαρακτήρες να δείχνουν σε πρώτο επίπεδο πιστευτοί, βγαλμένοι μέσα από την ταραγμένη οικονομικά και ηθικά εποχή μας. Κι ενώ το πρόσφορο έδαφος αφθονεί όσον αφορά τα σοβαρά κοινωνικά ζητήματα που δύνανται να σχολιαστούν, στο δεύτερο μέρος της η ταινία αναλώνεται αφελώς στο δίλημμα μοναξιά – δέσμευση, ανακατεύοντας αδέξια τον εσωτερικό κόσμο του πρωταγωνιστή. Καθώς η πλάστιγγα κλίνει αναμενόμενα υπέρ της δεύτερης, το «Up in the Air» αποκτά ολοένα και περισσότερο χαρακτήρα ρομαντικής κομεντί, ενώ στο τέλος διανθίζεται και με το δραματικό στοιχείο. Όμως, όσοι ελιγμοί κι αν επιχειρούνται, η πορεία του είναι σταθερά φθίνουσα.

Πριν την τελική ευθεία, οι υπάλληλοι –και όχι μόνο– με τους οποίους ερχόταν σε επαφή ο Μπίνγκχαμ, σκιαγραφούνταν υπερβολικά χειραγωγίσιμοι και γίνονταν εύκολα βορά στις ορέξεις του. Λίγο αργότερα, μετ’ εκπλήξεως τους παρακολουθούμε να αποδίδουν την «επανεκκίνησή» τους στην οικογενειακή θαλπωρή και υποστήριξη. Πληθώρα τέτοιων αυθαίρετων γενικεύσεων σερβίρονται στον θεατή καθ’ όλη τη διάρκεια της ταινίας, μέσα σε ένα ευρύτερο περιβάλλον ισοπεδωτισμού που καταπατά αρκετούς κανόνες λογικής και δεν θα ήταν υπερβολικό εάν ισχυριζόταν κανείς ότι εξισώνει τους ανθρώπους με αριθμούς. «Τι βρίσκεται μέσα στο σακίδιό σας;» εκστομίζει ο «άνετος» Κλούνεϊ κατά τη διάρκεια των ομιλιών του, και το ερώτημα μοιάζει να απευθύνεται στον σκηνοθέτη/σεναριογράφο Τζέισον Ράιτμαν, ο οποίος δεν διστάζει να στριμώξει διαφορετικές ανθρώπινες οντότητες μέσα σε μικρά σακίδια, βοηθώντας μας να αποφανθούμε μετά βεβαιότητας ότι οι πρακτικές χειραγώγησης που χρησιμοποιεί ο πρωταγωνιστής ωχριούν μπροστά στο δικό του εγχείρημα. Παράλληλα, οι σεναριακές αστοχίες πληθαίνουν, είναι όμως αργά για δάκρυα για το «Ραντεβού», μιας και τα αλλεπάλληλα κενά αέρος έχουν ήδη οδηγήσει σε… αναγκαστική προσγείωση.

Βαθμολογία: 2/5

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s